Yangiliklar

Buyuk davlat arbobi, yorqin sarkarda, qudratli imperiya asoschisi va jahon tarixidagi eng buyuk shaxslardan biri Amir Temur tavalludining 690 yilligiga bag‘ishlangan xalqaro konferensiya Madriddagi nufuzli Casa Árabe madaniyat markazida bo‘lib o‘tdi.

Tadbirda O‘zbekiston Respublikasining Ispaniya Qirolligidagi Favqulodda va Muxtor elchisi Farrux Tursunov, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining maslahatchisi, O‘zbekiston xalq yozuvchisi Xayriddin Sultonov, O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi direktori va O‘zbekiston madaniy merosini o‘rganish, saqlash va ommalashtirish bo‘yicha Butunjahon jamiyati boshqaruvi raisi Firdavs Abduxoliqov, Temuriylar tarixi davlat muzeyi direktori Xurshid Fayziyev, Ispaniya sharqshunoslar assotsiatsiyasi bosh kotibi va Madrid avtonom universiteti qoshidagi Osiyo tadqiqotlari markazi professori Xesus Gil Fuensanta, Temuriylar Assotsiatsiyasi prezidenti Frederik Bressand, Mueller & Schindler prezidenti Sharlotta Kramer, Mueller & Schindler vitse-prezidenti Aleksandr Vilgelm ishtirok etdi va nutq so‘zladi.

Ilmiy va ta’lim forumi O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan o‘tkazilgan keng ko‘lamli yubiley tantanalarining muhim davomi bo‘ldi. Davlat rahbarining Amir Temurning 690 yilligini munosib nishonlash to‘g‘risidagi qaroriga muvofiq, ushbu muhim sana O‘zbekistonda eng yuqori milliy va xalqaro miqyosda nishonlanmoqda va aprelь oyi Amir Temur oyligi deb e’lon qilindi.

Xalqaro yubiley tantanalari O‘zbekistonda ajoyib tarzda boshlandi. Unda 2026 yil 8-12 aprel kunlari Toshkent va Samarqandda Amir Temur va Temuriylar sivilizatsiyasining jahon tarixi va madaniyatidagi roli va ahamiyatiga bag‘ishlangan xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya bo‘lib o‘tdi.

Forumning Ispaniyada - Samarqandga tashrif buyurgan va Amir Temur hukmronligi haqida bebaho ma’lumotlar qoldirgan taniqli ispan elchisi va yilnomachisi Ruy Gonsales de Klavixoning tug‘ilgan joyida o‘tkazilgani tadbirning tarixiy chuqurligini yanada oshirdi. Uning asarlari haqli ravishda Temur va Temuriylar davri tarixi bo‘yicha eng muhim manbalar qatoriga kiradi va forum Sharq va G‘arb o‘rtasidagi asrlar davomida davom etgan xalqaro muloqotning ramziy davomiga aylandi.

Forumda Osiyo, Yevropa Ittifoqi va Lotin Amerikasidan 70 dan ortiq ilmiy hamjamiyat vakillari, tadqiqotchilar, madaniyat arboblari, diplomatlar va mutaxassislar ishtirok etdi, bu esa Amir Temur va Temuriylar davri merosiga xalqaro miqyosda yuqori qiziqishni tasdiqladi.

Ochilish marosimini O‘zbekiston Respublikasining Ispaniyadagi elchisi Farrux Tursunov olib bordi va u O‘zbekiston-Ispaniya munosabatlarining jadal rivojlanishi va gumanitar hamkorlikning chuqurlashib borayotganini ta’kidladi.

O‘zbekiston xalq yozuvchisi Xayriddin Sultonov asosiy nutq so‘zlab, hozirgi geosiyosiy sharoitda davlatlar o‘rtasidagi ishonch va muloqotni mustahkamlashning alohida ahamiyatini ta’kidladi. U O‘zbekiston izchil ravishda ochiq va tinchliksevar tashqi siyosat yuritayotganini va madaniy-gumanitar hamkorlik xalqaro munosabatlarning muhim ustuniga aylanib borayotganini ta’kidladi.

Forumda O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi haqida videolavha namoyish etildi, unda milliy merosni o‘rganish, saqlash va targ‘ib qilish bo‘yicha amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli ishlar namoyish etildi.

Firdavs Abduxoliqov O‘zbekiston Prezidenti tashabbusi bilan tashkil etilgan Markaz faoliyatini taqdim etdi va Temuriylar merosining ahamiyatini ta’kidladi. U ushbu davrga bag‘ishlangan alohida, keng ko‘lamli ko‘rgazma mavjudligini, bu davrning fan, madaniyat, san’at va davlatchilik rivojiga qo‘shgan hissasini ochib berishini ta’kidladi. Shuningdek, Temuriylar davriga oid 2000 ga yaqin madaniy meros obyektlari O‘zbekistonga qaytarilgani e’lon qilindi.

Xurshid Fayziyev o‘z nutqida Amir Temurning global tarixiy ahamiyatini va Temuriylar davrining jahon sivilizatsiyasi rivojiga qo‘shgan hissasini ta’kidladi.

Zamonaviy badiiy uslubda talqin qilingan mulьtimedia materiallari madaniy va ilmiy merosning boyligini yorqin ochib berdi va O‘zbekistonning uni saqlash va targ‘ib qilish bo‘yicha tizimli davlat siyosatini namoyish etdi.

Madriddagi xalqaro konferensiya Amir Temurning 690 yilligini nishonlash chinakam global miqyosga ega bo‘lganligi va madaniy aloqalarni mustahkamlash va xalqaro hamkorlikni rivojlantirishga xizmat qilayotganining yana bir dalili bo‘ldi.

Forumning xalqaro ishtirokchilari ham tadbirni yuqori baholadilar.

Temuriylar Assotsiatsiyasi prezidenti Frederik Bressand bunday tashabbuslarning muhimligini ta’kidladi:

"Bunday loyihalar yosh avlodga o‘z tarixini chuqurroq anglash va uni mintaqaning asrlar davomidagi rivojlanishining kengroq kontekstida ko‘rish imkoniyatini beradi. Bu ham mamlakat fuqarolari, ham xalqaro auditoriya uchun muhim bo‘lib, O‘zbekiston va butun Markaziy Osiyoning madaniy boyligini ochib beradi".

Ispaniya Sharqshunoslar Assotsiatsiyasi bosh kotibi Xesus Gil Fuensanta shunday dedi:

"O‘zbekiston hukumati tomonidan amalga oshirilgan tashabbuslar mamlakatning boy madaniy merosini targ‘ib qilishda muhim rolь o‘ynaydi.

Uning so‘zlariga ko‘ra, bunday tadbirlar keng xalqaro auditoriyaga Temuriylar davrining noyob merosi - ajoyib me’moriy yodgorliklardan tortib, "Zafarnoma" va "Boburnoma" kabi buyuk yozma manbalargacha, shuningdek, mintaqaning she’riyati va ko‘p qirrali madaniy an’analarigacha kirish imkonini beradi".

Bugungi kunda Amir Temur nomi davlat qudrati, strategik daho va madaniy ijodkorlik ramzi sifatida alohida kuch bilan aks-sado beradi. Forumning Ispaniyada o‘tkazilishi, tarixan Klavixo nomi bilan bog‘liq bo‘lib, tadbirga alohida ahamiyat berdi va Sharq va G‘arb o‘rtasidagi asrlar davomida davom etib kelayotgan va bugungi kungacha davom etayotgan muloqotning uzluksizligini ta’kidladi.