Yangiliklar

1.  Islom dinining tarixiy bosqichlari: Makka va Madina davrlarining ijtimoiy-siyosiy hamda madaniy xususiyatlari.

2.  Xulafoi roshidinlar davri: davlat boshqaruvi tizimi, ijtimoiy-iqtisodiy islohotlar va Islom dinining kengayishi jarayonlari.

3.  Umaviylar va Abbosiylar xilofati davrida ilmiy-madaniy markazlarning shakllanishi (“Bayt ul-hikma” va uning faoliyati).

4.  Movarounnahr va Xurosonda Islom dinining yoyilishi: Arab fathlari va mahalliy xalqlarning ma’naviy hayotidagi o‘zgarishlar.

5.  Ilk va o‘rta asrlarda Movarounnahrda ijtimoiy-madaniy hayot hamda oilaviy ta’lim muhitining shakllanishi.

6.  IX–XII asrlarda Movarounnahrda yuz bergan Birinchi Renessans davri va uning jahon tamadduniga qo‘shgan hissasi.

7.  Temuriylar davri (XIV-XV asrlar) renessansi: Samarqand va Hirot ilmiy-madaniy muhiti, ta’lim tizimi hamda me’morchilik taraqqiyoti.

8.  Islom tarixi va jamiyatida ayollarning ijtimoiy-madaniy mavqei: johiliyat davri va Islom kelishi bilan ayollar huquqlaridagi tub burilishlar.

9.  Islom ilm-fani tarixida muhaddisa va olima ayollarning o‘rni (Hazrati Oisha roziyallohu anhoning ilmiy merosi misolida).

10. Movarounnahr olima ayollarining ilm-fan (hadis, fiqh, tasavvuf va adabiyot) rivojiga qo‘shgan hissasi va oilaviy maktablar fenomeni.

11. Islom manbashunosligi fan sifatida: uning predmeti, vazifalari va asosiy tadqiqot metodlari.

12. Qur’oni karim - Islom manbashunosligining bosh va eng ishonchli birlamchi manbasi sifatida (nozil bo‘lish tarixi, jamlanishi va rasm ul-mushaf).

13. Hadis ilmi va manbashunosligi: “Sihohi sitta” (Olti sahih to‘plam) va ularning mualliflari haqida ilmiy tahlil.

14. Hadis roviylarini tekshirish ilmi (“Jarh va ta’dil”) hamda uning manbashunoslikdagi ahamiyati.

15. Islom tarixi va manbashunosligida tabaqot kitoblarining o‘rni (masalan, Ibn Sa’dning “Tabaqot”, Ibn Hajar Asqaloniyning “al-Isoba”).

16. Muhaddisa ayollar va ularning hadis rivoyatidagi roliga bag‘ishlangan zamonaviy hamda klassik manbalar (jumladan, Muhammad Akram Nadaviyning “Al-Vafo Asmo an-Niso” asari).

17. Movarounnahr olimalari va allomalari faoliyatini yorituvchi tarixiy manbalar, tazkiralar va vaqf hujjatlarining tahlili.

18. Qo‘lyozma manbalar bilan ishlash metodikasi: matnni o‘rganish, qiyosiy tahlil (tekstologiya) va ilmiy muomalaga kiritish bosqichlari.

19. Islom huquqshunosligi (fiqh) manbalari: Hanafiy mazhabining Movarounnahrda shakllanishi va asosiy manbalari.

20. Markaziy Osiyo allomalarining islom ilm-faniga qo‘shgan hissasini o‘rganishda manbashunoslik va tarixshunoslik uyg‘unligi.

21. Buxoro, Samarqand, Ustrushana, Xorazm va Farg‘ona ilmiy markazlarining shakllanish tarixi hamda ularning Movarounnahr ilmiy-madaniy hayotidagi o‘rni.

22.  Xorazm Ma’mun akademiyasi faoliyati va u yerda yetishib chiqqan buyuk mutafakkirlarning (al-Xorazmiy, al-Beruniy va boshqalar) jahon ilm-faniga qo‘shgan hissasi.

23. Buxoro va Samarqand ilmiy-ma’rifiy markazlarining Islom dunyosidagi fiqhiy, kalom va hadis ilmlari taraqqiyotidagi mavqei.

24. Farg‘ona va Ustrushana ilmiy muhiti, ushbu mintaqalardan yetishib chiqqan allomalarning ilmiy merosi hamda ularning manbashunoslikdagi tadqiqi.

25. Xorazm ilmiy markazining o‘rta asrlar sharq madaniyatidagi o‘rni: matematika, astronomiya, tibbiyot va tabiiy fanlarning rivojlanishiga qo‘shgan hissasi.

26. IX-XII asrlarda Buxoro va Samarqand shaharlarida hadis hamda fiqh ilmlarining rivojlanishi, mahalliy ilmiy maktablarning o‘ziga xos xususiyatlari.

27.  Ustrushana va Farg‘ona vohalaridan yetishib chiqqan allomalarning faoliyati va tarix fani taraqqiyotidagi o‘rni.

28. Movarounnahrning turli ilmiy markazlari (Buxoro, Samarqand, Xorazm, Farg‘ona, Ustrushana) orasidagi ilmiy-madaniy aloqalar va tarixiy manbalarda ularning aks etishi.

29. Buxoro va Samarqandning ilmiy-ma’rifiy muhitida olima va muhaddisa ayollarning faoliyati: manbalar asosida ilmiy tahlil.

30.  Xorazm va Farg‘ona ilmiy markazlarining shakllanishida oilaviy ta’lim an’analari va xonadonlarning ilmiy akademiya sifatidagi o‘rni.

31. Movarounnahrning turli hududiy ilmiy markazlaridagi madrasalar, ilmiy majlislar va ularda olimalarning ishtirokiga oid tarixiy-manbashunoslik dalillari.

32. IX–XII asrlarda Buxoro ilmiy markazining Islom olamidagi maqomi: Movarounnahr faqehlari maktabi va uning shakllanish omillari.

33. Samarqand ilmiy va ma’rifiy muhitining o‘rta asrlar sharq tamaddunidagi o‘rni: madrasalar, kutubxonalar va ilmiy davralar faoliyati.

34. Xorazm (Ma’mun akademiyasi davri va undan keyingi asrlar) ilmiy markazining ensiklopedik bilimlar rivojiga qo‘shgan hissasi.

35. Farg‘ona vodiysining ilmiy-madaniy salohiyati: ilk va o‘rta asrlarda bu mintaqadan yetishib chiqqan mutafakkirlarning merosi.

36. Ustrushana vohasining tarixiy-geografik va madaniy ahamiyati: mahalliy ilmiy muhit hamda allomalar faoliyati.

37. Buxoro va Samarqanddagi ilmiy maktablarning o‘zaro bog‘liqligi: manbalar asosida ilmiy-madaniy aloqalar tahlili.

38. Xorazm va Farg‘ona ilmiy markazlaridagi tabiiy-ilmiy hamda gumanitar fanlarning uyg‘unlashuv jarayonlari.

39. Ustrushana hamda shimoliy hududlardan chiqqan mutafakkirlarning Islom va jahon sivilizatsiyasiga qo‘shgan hissasi.

40. Movarounnahr shaharlarining Buyuk Ipak yo‘li tarmoqlaridagi mavqei va uning ilmiy-madaniy almashinuv jarayonlaridagi roli.

41. IX–XII asrlarda Movarounnahr shaharlaridagi me’moriy obidalar, masjid va madrasalarning ilmiy-ma’rifiy markaz sifatidagi faoliyati.

42. Temuriylar davrida Samarqand va Hirot ilmiy markazlarining qayta jonlanishi: Ulug‘bek akademiyasi faoliyati va ilmiy yangiliklar.

43. Movarounnahrning ijtimoiy-siyosiy hayotida shaharsozlik madaniyati va ilmiy muhitning ustuvor yo‘nalishlari.

44. Buxoroning “Qubbatul-Islom” maqomini olish tarixi va uning ilmiy-diniy muhitining shakllanish bosqichlari.

45. Samarqandning astronomiya, matematika va fiqh ilmlari bo‘yicha jahon miqyosidagi ilmiy maktab sifatida e’tirof etilishi.

46. Movarounnahr hududidagi oilaviy ta’lim tizimi va uning ilmiy kadriyatlarni uzatishdagi o‘rni.

47. Ilk va o‘rta asrlarda xonadonlarning ilmiy muhit (akademiya) vazifasini bajarishiga oid tarixiy manbalar dalillari.

48. Buxoro va Samarqand xonadonlarida yetishgan olimalar, muhaddisalar faoliyatining tarixiy xronikalarda yoritilishi.

49. Xorazm va Farg‘ona vohalarida ilm-fanning oilaviy sulolalar orqali davom etishi: manbashunoslik tahlili.

50. Ustrushana va uning atrofidagi hududlardagi tarixiy manbalarda ayollarning ma’rifiy faoliyatiga oid ma’lumotlar.

51. Islom huquqiy tizimida (fiqhda) xotin-qizlarning ishtiroki va oilaviy fatvo maktablarining faoliyati.

52. Muhaddisa ayollarning hadis ilmi rivojiga qo‘shgan hissasi va ularning rivoyatlariga tayanilgan manbalar tahlili.

53. Movarounnahr tarixiga oid tazkira va biografiya (tabaqot) kitoblarida olima ayollar nomlarining keltirilish tartibi.

54. Vaqf hujjatlari asosida Movarounnahrda ayollarning ilmiy-ma’rifiy va xayriya muassasalarini tashkil etishdagi roli.

55. O‘rta asr manbalarida ayollarning adabiyot, she’riyat va ma’naviy tarbiya sohasidagi o‘rnini o‘rganish metodikasi.

56. Islom tarixida ayollarning ilmiy safarlari (rihla) va ularning ilmiy markazlar o‘rtasidagi aloqalarni mustahkamlashdagi o‘rni.

57. Buxoro va Samarqand allomalarining oilaviy kutubxonalari va ularda ayollarning ilmiy merosini saqlab qolishdagi xizmatlari.

58. Islom manbashunosligida qo‘lyozmalarni aniqlash, tasniflash va ilmiy muomalaga kiritish bosqichlari.

59. Movarounnahr olimalari va allomalariga oid manbalarni o‘rganishda qiyosiy-tarixiy tahlil (tekstologiya) metodikasi.

60. “Tabaqot” janridagi asarlarning tuzilish va ularning ilmiy-tarixiy ahamiyati.

61. Hadis ilmi manbashunosligida isnod va matn tanqidi metodologiyasining o‘rni.

62. O‘rta asr musulmon sharqi tarixnavisligida xronikalar va vaqoyenomalarning o‘ziga xos xususiyatlari.

63. Movarounnahr tarixi va ilm-fanini o‘rganishda chet el arxiv fondlari va qo‘lyozmalarining o‘rni.

64. Islom huquqi va fiqh manbalarini tadqiq etishda zamon va makon omilini hisobga olish metodologiyasi.

65. Markaziy Osiyo allomalarining arab tilida yozilgan ilmiy merosini tarjima qilish va ilmiy izohlash muammolari.

66. Islom tarixi va manbashunosligini o‘rganishda zamonaviy raqamli texnologiyalar va elektron ma’lumotlar bazalarining roli.

67. Movarounnahr olima ayollari haqidagi kam o‘rganilgan manbalarni ilmiy iste’molga kiritishning dolzarb vazifalari.

68. Tarixiy manbalar bilan ishlashda subyektivlik va obyektivlik mezonlari: tanqidiy yondashuv metodologiyasi.

69. Islom sivilizatsiyasi tarixiga bag‘ishlangan zamonaviy tadqiqotlarda gender yondashuvi va uning ilmiy asoslari.

70. Movarounnahrning ilmiy markazlaridagi madrasa ta’limi tizimi va uning manbaviy asoslarini o‘rganish usullari.

71. Islom tarixi va manbashunosligi fanlarini o‘qitish va tadqiq etishda uzviylik hamda vorislik tamoyillari.

72. Movarounnahr olima va muhaddisalari haqidagi ma’lumotlarni o‘z ichiga olgan bibliografik hamda biobibliografik manbalarning tasnifi.

73. O‘rta asr sharq mualliflarining asarlarida ayollarning ilmiy majlislar va ilmiy bahslardagi ishtirokining yoritilishi.

74. Buxoro, Samarqand va Xorazm qozilarining faoliyatiga oid hujjatlar hamda ularda ayollarning mulkiy va ijtimoiy huquqlarining aks etishi.

75. Islom manbashunosligida tasavvuf va uning namoyandalari  haqidagi tazkiralarning o‘rni.

76. Movarounnahrda Islom dini tarqalishining boshlang‘ich davrida sahobalar va tobe’inlarning oilaviy muhiti va uning manbaviy tahlili.

77. IX-XII asrlarda Islom dunyosidagi ilmiy safarlar ("rihla") an’anasi va unda Movarounnahr olimalarining ishtirokiga oid dalillar.

78. Arab tilida bitilgan klassik tarix va geodeziya asarlarida Movarounnahr shaharlarining ilmiy-madaniy qiyofasi.

79. Islom huquqshunosligida mazhablarning shakllanishi va Movarounnahrda Hanafiy mazhabining tarqalishida oilaviy-ilmiy muhitning ta’siri.

80. O‘rta asr manbalarida madrasalarning vaqfnomalari va ular orqali ta’lim muassasalari faoliyatini o‘rganish metodikasi.

81. Sharq mutafakkirlarining pedagogik va axloqiy qarashlarida oila, farzand tarbiyasi hamda ayollarning ma’rifiy o‘rni.

82. Movarounnahrning ijtimoiy-siyosiy hayotida xotin-qizlarning homiylik (vaqf va xayriya) faoliyatiga oid manbaviy dalillar.

83. Islom sivilizatsiyasi tarixida ayollarning yozma manbalar yaratish, kitobat qilish va xattotlik san’atidagi ishtiroki.

84. Markaziy Osiyo tarixnavisligida Temuriylar davri madaniy yuksalishini yoritgan asosiy tarixiy manbalar tahlili.

85. Hadis ilmi tarixida ayol roviylarning ishonchlilik (siqalik) mezonlari va ularni baholash usullari.

86. O‘rta asr manbalarida mahalliy aholining turmush tarzi, urf-odatlari va ayollarning jamiyatdagi mavqeiga doir kuzatuvlar.

87. Movarounnahr olimalari merosini o‘rganishda sharqshunoslik maktablari va qo‘lyozma fondlarining roli.

88. Islom manbashunosligida matn tanqidi va rivoyatlar zanjirini (isnod) o‘rganish orqali tarixiy haqiqatni yuzaga chiqarish.

89. Buxoro va Samarqandning ilmiy-ma’rifiy muhitini tadqiq etishda chet ellik sayyohlarning xotiranomalari va yozma manbalarning qiyosiy tahlili.

90. Ustrushana, Farg‘ona va Xorazm hududlaridan chiqqan allomalarning ilmiy merosini zamonaviy manbashunoslik talablari asosida o‘rganish.

91. Islom tarixi va manbashunosligida gender yondashuviga asoslangan tadqiqotlarning metodologik xususiyatlari.

92. Movarounnahr oilaviy ta’lim maktablarining zamonaviy ta’lim tizimi va tarbiya jarayonlaridagi vorislik ahamiyati.

93. Islom dinida ayollarning huquqiy va ijtimoiy maqomini yorituvchi manbalarning qiyosiy-huquqiy tahlili.

94. Movarounnahr olima ayollari ilmiy merosini ilmiy muomalaga kiritish va kelajakdagi tadqiqotlar uchun ustuvor yo‘nalishlarni belgilash.

95. Islom tarixi va manbashunosligida shaxs va muhit muammosi: Movarounnahr olimalarini tarbiyalagan ijtimoiy-ma’naviy muhitning ta’siri.

96. O‘rta asr manbalarida mahalliy urf-odatlarning Islom huquqiy me’yorlari bilan uyg‘unlashuv jarayonlari. 

97. Temuriylar va Temuriy shahzodalar davrida ilm-fan, madaniyat va san’at taraqqiyotiga xotin-qizlarning qo‘shgvn hissasi..

98. Islom manbashunosligida tazkiralar va biografik lug‘atlarning tuzilish tamoyillari hamda ularning tarixiy ishonchlilik darajasi.

99. Movarounnahrda madrasa ta’limi tizimining shakllanishi va unda mudarrislarning oilaviy sulolalari faoliyatining manbalar asosidagi tahlili.

100. Islom dinida ayollarning ma’rifiy targ‘iboti va jamiyat ma’naviyatini yuksaltirishdagi o‘rnini yorituvchi klassik manbalar sharhi.