Yaponiya delegatsiyasi Islom sivilizatsiyasi markazi faoliyati bilan tanishdi
Ilk bor o‘tkazilgan «Markaziy Osiyo — Yaponiya» tahliliy markazlar forumi doirasida O‘zbekistonga tashrif buyurgan yaponiyalik ekspertlar va ilmiy doira vakillari O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi faoliyati bilan tanishdilar.
Mehmonlarga Markazning ilmiy-tadqiqot va ma’rifiy yo‘nalishlari, qo‘lyozma va tarixiy manbalarni o‘rganish, ilmiy merosni tizimlashtirish hamda uni keng jamoatchilikka yetkazish borasida amalga oshirilayotgan ishlar haqida ma’lumot berildi.
Shuningdek, Markazning tarix, madaniyat va sivilizatsiyalarni o‘rganish, ilmiy muloqotni rivojlantirish hamda zamonaviy texnologiyalar orqali tarixiy jarayonlarni keng auditoriyaga yetkazish imkoniyatlariga e’tibor qaratildi.
Tashrif davomida mehmonlar Markaz ekspozitsiyalari va zamonaviy texnologik yechimlar bilan tanishdilar. Xususan, tarixiy jarayonlarni raqamli vositalar orqali tushuntirish, turli davrlarga oid ma’lumotlarni tizimlashtirish va ilmiy merosni yangi avlodga tushunarli shaklda yetkazishga qaratilgan yondashuvlar namoyish etildi.
Yaponiyalik ekspert Shigeto Sonoda Markaz ekspozitsiyalarida tarixning Islomdan avvalgi davrdan bugungi kunga qadar yaxlit jarayon sifatida yoritilgani, shuningdek, turli xalqlar va sivilizatsiyalar o‘rtasidagi madaniy aloqalarga alohida e’tibor qaratilganini yuqori baholadi.
«Markazda menda eng kuchli taassurot qoldirgan ikki jihat bor. Birinchisi, bu yerda Islomdan avvalgi davr tarixi ham keng va izchil yoritilgan. Ekspozitsiya faqat Islom davri bilan cheklanib qolmagan, balki qadimgi davrlardan boshlab bugungi kungacha bo‘lgan tarixiy va madaniy jarayonlar o‘zaro bog‘liqlikda ko‘rsatilgan.
Ikkinchi jihat — tarixning faqat muayyan davlat yoki davlatchilik tarixi sifatida emas, balki xalqlar va sivilizatsiyalar o‘rtasidagi madaniy aloqalar nuqtai nazaridan ham yoritilganidir. Men dastlab bu yerda asosan O‘zbekiston davlatchiligi tarixi haqida hikoya qilinadi, deb o‘ylagandim. Ammo Markazda bundan ancha kengroq manzara — turli xalqlar, madaniyatlar va sivilizatsiyalar o‘rtasidagi aloqalar ko‘rsatilganiga guvoh bo‘ldim.
Ayniqsa, yozuvlarning turli tarixiy davrlarda qanday o‘zgarib va rivojlanib borgani, yozuvning sivilizatsiya taraqqiyotidagi o‘rni alohida ko‘rsatilgani e’tiborimni tortdi. Bu yerda tarixni faqat o‘qib yoki eshitibgina qolmay, uning turli bosqichlarini yaxlit jarayon sifatida anglash mumkin.
Eng muhimi, tarixiy jarayonlar real ashyolar va manbalar orqali namoyish etilgan. Ularni bevosita ko‘rish nazariy bilimni yanada chuqurroq anglash imkonini beradi. Shu jihatdan, Markaz nafaqat yoshlar, balki tarixga qiziqadigan barcha avlod vakillari uchun muhim ilmiy-ma’rifiy maskandir.
Tarixni bilish — faqat o‘tmishni eslash emas. U bugungi dunyoni, xalqlar va madaniyatlar o‘rtasidagi aloqalarni yaxshiroq tushunishga yordam beradi. Menimcha, Markazning eng muhim jihatlaridan biri ham aynan shunda», — deydi yaponiyalik mehmon Shigeto Sonoda.