Yangiliklar

Abu Rayhon Beruniy oʻz davri uchun jahon ilm-fanida mislsiz kashfiyot yaratgan buyuk mutafakkirlardan biri. Uning ilmiy merosi nafaqat Markaziy Osiyo, balki butun insoniyat sivilizatsiyasi taraqqiyoti uchun beqiyos ahamiyatga ega. Ayniqsa, olimning “At-Tafhim” asarida keltirilgan astronomik chizmalar va ilmiy xulosalar oʻz davri uchun mislsiz yangilik boʻlgan. Oʻzbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazida astronomiya tarixidagi ana shu nodir eksponatni koʻrish mumkin.

Asrlar qaʼridan yetib kelgan har bir qoʻlyozma — bu faqat qogʻoz va siyoh emas, balki butun bir davrning tafakkuri, qalbi va maʼnaviy dunyosi aksidir. XV asrda yaratilgan “Risolayi qudsiya” ana shunday noyob asarlardan biri boʻlib, u Naqshbandiya taʼlimotining ilk nazariy qiyofasini, tasavvufda fikr, sukut va amal uygʻunligini yorqin namoyon etadi. Bugun ushbu qoʻlyozma Oʻzbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazida namoyish etilar ekan, u nafaqat olimlar, balki maʼnaviy merosga qiziqqan har bir oʻquvchini asrlar osha maʼrifat sayohatiga chorlaydi.

Oltin medallar, startaplar, qamrab olingan millionlab loyihalar… Bu tasodifmi yoki chuqur oʻylangan davlat siyosati natijasimi? Oʻzbekiston aholisining 60 foizini tashkil etgan kuch ortida Yangi Renessans poydevori qoʻyilayotgani rostmi?

Buyuk Britaniyadagi nufuzli DAVID AARON galereyasidan Oʻzbekistonga olib kelingan qush shaklidagi sopol koʻza Islom sivilizatsiyasi markazi ekspozitsiyasining eng bebaho va mazmunli asarlaridan biriga aylandi. XIII–XIV asrlarga oid ushbu noyob artefakt Markaziy Osiyo kulolchilik sanʼatining yuksak badiiy va falsafiy darajasini, Amir Temur davrida shakllangan hunarmandchilik maktablarining bebaho merosini yaqqol namoyon etadi.